Diagnostyka triaka – zapłon, misfire, kąt fazowy
Analiza stabilności zapłonu, odporności na EMI i zjawisk misfire. Firmware: v1.9.3-b. Zakres obejmuje dobór optotriaka, parametry gate_hold, snubbery i testy obciążeń.
/diagnostyka-triac
Sterowanie: fazowe
Snubber RC
Aktualizacja: 2025-08-24
Fragment logów triaka
00:00.026 PWM: gate_hold=560us; Rg=180Ω; opto=MOC3023
00:02.112 TRIG: +45° fire; gate_on
00:02.612 TRIG: gate_off; multi=3×90µs/60µs gap
00:05.004 ANG: rms=0.9°; pk=+1.8/-1.3°
00:06.004 WARN: misfire h=2/1000 → retry win=0.8ms
00:08.000 EMI: spikes@150kHz masked; snubber=100R/100nF; bead=gate
Komendy serwisowe
$ triac get
phase=45; hold=560; multi=on; pulses=3; gap=60us; zcd=120; rg=180
$ triac set hold 600 OK
$ triac set pulses 3 60 OK ; 3 impulsy, przerwa 60 µs
$ triac test 512 rms=0.8°; max=+1.6/-1.2°; misfire=0/512
$ triac stats
misfire=2/10k; latch_loss=0; retrig=2; dvdt_abort=0
Procedura diagnostyczna
- Weryfikacja typu optotriaka: dla sterowania fazowego wymagany non-zero-cross (np. MOC302x/3052).
- Kalibracja kąta: uruchom
triac test N (≥512) i zapisz rms, max, misfire.
- Jeśli
misfire > 0/1000 lub rms > 1.5°:
- zwiększ
gate_hold o +40…80 µs,
- włącz
multi-pulse 2–3 impulsy (60–100 µs przerwy),
- zwiększ
Rg do 220 Ω przy małych obciążeniach.
- Jeśli w logach
spikes@150kHz: popraw snubber i filtrację bramki; sprawdź prowadzenie masy.
- Zweryfikuj po 10k półokresach: cel
rms ≤ 1.0°, misfire ≤ 1/10k, latch_loss=0.
Progi i alarmy
| Parametr | Opis | Ostrzeżenie | Krytyczny | Akcja FW |
| rms (kąt) | Stabilność zapłonu | > 1.5° | > 4.0° | Auto↑hold, multi-pulse; FAULT >4° |
| misfire | Nieudane zapłony | > 1/10k | > 5/10k | Retry w oknie; ↑hold; log zdarzeń |
| latch_loss | Brak podtrzymania | ≥1 | ≥3 | ↑hold; sprawdź IH/IL, temp |
| dvdt_abort | Fałszywy zapłon/dV/dt | ≥1 | ≥3 | Wzmocnij snubber; bead na G |
Ustawienia bramki
| Tryb | Gate_hold [µs] | Rg [Ω] | Pulsacja | Zastosowanie |
| Low-power | 600–640 | 220–270 | 3×90µs / 60µs gap |
≤60 W, wentylatory, niska I |
| Uniwersalny | 520–560 | 180 | 2×80µs / 60µs gap |
90–500 W, typowe obciążenia |
| EMI-twardy | 560–600 | 200–220 | 3×100µs / 70µs gap |
Silne szpilki 100–200 kHz |
Snubbery i filtracja
- Snubber RC (AC): 100 Ω / 100 nF (start). Dla ostrych krawędzi: 47–68 Ω / 47–68 nF bliżej triaka.
- Bramka (G): koralik ferrytowy + rezystor 100–220 Ω szeregowo przy wyjściu optotriaka.
- Separacja mas: prąd obciążenia z dala od referencji MCU/ZCD; gwiazda.
- EMI: MOV 275 VAC, dławik sieciowy; skracaj pętle prądowe.
Dobór elementów
| Element | Parametr | Wskazówka |
|---|
| Optotriak |
Non-ZC, IFT ≤ 10 mA |
MOC3023/MOC3052 lub odpowiednik; unikaj ZC przy sterowaniu fazowym |
| Triak mocy |
IGT niska, IH mała; dV/dt wysoki |
Wersje „snubberless/logic level”; zapas IT(RMS) ≥2× |
| Rezystor G |
180–270 Ω |
Dopasuj do IGT i prądu optotriaka; mierz IG impulsowy |
| Snubber |
47–100 Ω / 47–100 nF |
Folie X2; minimalna pętla do triaka |
Typowe objawy i przyczyny
- Misfire przy niskiej mocy/70 °C → rośnie IH; wydłuż
hold, włącz multi-pulse, dobierz triak o niższym IH.
- Jitter ±3–4° → glitche ZCD/EMI; zwiększ dead-band po ZC, popraw RC i snubber.
- Fałszywe zapłony → zbyt mały snubber/dV/dt; dodaj bead na G, popraw RC snubbera.
- Brak podtrzymania → zbyt krótki
hold lub niski prąd; sprawdź Rg i IGT wyjścia optotriaka.
Checklist
- Optotriak: non-ZC; IFT ≤ 10 mA.
gate_hold dobrany do mocy; multi-pulse aktywny przy ≤60 W.- Snubber zamontowany blisko triaka; bead + R na bramce.
- Po 10k półokresach:
rms ≤ 1.0°, misfire ≤ 1/10k, dvdt_abort=0.